Таны хувьд шинэ ажилд орох, шинэ боломжуудыг өөртөө нээх эсвэл карьерынхаа алхамыг ахиулахын тулд хамгийн түрүүнд анхаархал зүйл бол таны CV /Curriculum Vitae/ юм. Таны CV нь таны амжилт, туршлага, чадварыг зөв, оновчтой, бөгөөд тодорхой байдлаар харуулах ёстой. Хүчирхэг CV нь таныг тухайн ажлын байранд хамгийн тохиромжтой хүн гэдгийг ажил олгогчид маш хурдан, ойлгомжтой, илэрхийлнэ. Энэ нийтлэлд хүчирхэг CV хэрхэн бичих талаар илүү дэлгэрэнгүй мэдээлэл өгнө.
ЭНД ДАРЖ CV-ээ ганц товшилтоор мэргэжлийн түвшинд болгоорой.
CV гэж юу вэ?
CV /Curriculum Vitae/ нь таны туршлага, ур чадвар, амжилт зэргийг оновчтой, товч бөгөөд тодорхой байдлаар илэрхийлж, таныг ажил олгогчид анхаарал татахуйц хүн болгон хувиргадаг бичиг баримт юм. Учир нь ажил олгогч өдөр тутамдаа маш олон CV-тэй танилцдаг тул ажил олгогч эсвэл мэргэжилтэн таны CV-г дунджаар 15-20 секундэд гүйлгэн харахад эмх цэгцтэй, тодорхой харагдаж байвал таны мэдээлэл илүү анхаарал татаж, дэлгэрэнгүйгээр унших боломжийг нэмэгдүүлнэ. Мэдээж CV-ээ бэлтгэхдээ ажил мэргэжлийн онцлог бүрт зориуланөөрчлөх шаардлагатай байдаг хэдий ч бүх төрлийн CV-д дараах шинж чанаруудыг заавал агуулсан байх ёстой байдаг. Үүнд:
-
CV нь таны карьерийн зорилго, мэдлэг, ур чадварыг тодорхой, нарийвчилсан байдлаар харуулдаг.
-
CV нь зөвхөн тухайн ажилд шаардлагатай мэдээллийг агуулдаг. Хэт олон мэдээлэл оруулах нь уншихад хүндрэлтэй болдог. Тиймээс:
- Мэдээллээ товчхон, цэгцтэй жагсааж, bullet point ашиглах
-
Бараан өнгийн, уншигдахуйц жигд үсгийн фонт сонгох
-
Албаны өнгө аястай байж, мэргэжлийн хэллэг ашиглах
-
Зураг оруулах шаардлагагүй
-
CV-ээ нэг хуудас дээр багтаах (шаардлагагүй мэдээлэл оруулахгүй байх)
- PDF форматд оруулах
-
CV нь таны ажил үүрэг, туршлага амжилт, ур чадварын үр дүнг ажил олгогчид ойлгомжтой байдлаар хүргэх зорилготой байх ёстой.
2. CV-нд заавал оруулах зүйлс
2.1. Хувийн мэдээлэл
CV-ийн эхэнд таны үндсэн хувийн мэдээллийг оруулах хэрэгтэй:
-
Нэр: Өөрийн бүрэн нэрийг, том үсгээр бичихээс зайлсхийж, зөв, алдаагүй бичнэ.
-
Холбоо барих мэдээлэл: Утасны дугаар, имэйл хаяг, таны ажил мэргэжлийн профайл буюу LinkedIn эсвэл өөрийн вэбсайтын холбоос зэргийг оруулна. Таны хувийн цахим шуудангийн хаяг нь ажилд тавигдах шаардлагыг хангаж байх ёстой. Жишээ нь, “john.smith@gmail.com“ илүү мэргэжлийн харагдана, харин “funnyguy123@yahoo.com“ гэх мэт хаягууд ашиглах нь тохиромжгүй.
-
Оршин суугаа хаяг: Хэрэв тухайн ажилд байрлах газар, нутаг дэвсгэр зайлшгүй шаардлагатай бол хаягаа оруулах нь зүйтэй. Таны оршин суугаа газартай холбоотой байр суурийг ажил олгогч судлах тохиолдолд энэ мэдээлэл хэрэг болно.
2.2. Товч танилцуулга
Товч танилцуулга нь таны карьерийн зорилго, амжилт, ур чадварыг 2-3 өгүүлбэрт илэрхийлсэн хэсэг юм. Энэ хэсэг нь анхаарал татах хамгийн чухал хэсэг бөгөөд таны CV-ийн эхний хэсэгт байрлаж, ажил олгогчид хамгийн түрүүнд анхаарал хандуулах болно. Товч танилцуулга нь таны карьерийн зорилго, өөрийн давуу талуудыг харуулж, ямар ур чадвартай болохыг илэрхийлэх боломжтой.
Жишээ:
“Худалдааны салбарт 7 жил ажилласан туршлагатай маркетингийн мэргэжилтэн, сүүлийн 5 жилд олон улсын брэндийн маркетингийн кампанит ажлуудыг удирдан явуулж, борлуулалтын өсөлтийг 30%-иар нэмэгдүүлсэн. Хэрэглэгчийн зан төлөвийг судалж, оновчтой стратеги боловсруулахдаа мэргэшсэн.”
2.3. Ажлын туршлага
Таны ажлын туршлагаа оруулахдаа хамгийн сүүлд хийсэн ажлаас эхлэн оруулах нь хамгийн зөв арга юм. Энд та тухайн ажлын байрны зард хамааралтай өөрийн хийж гүйцэтгэсэн ажлын туршлага, үүрэг, үр дүн, амжилтуудыг оруулах хэрэгтэй.
-
Ажлын байрны нэр, байгууллагын нэр: Та өөрийн ажиллаж байсан бүх байгууллагуудыг нэрлэж, тухайн байгууллагад хамаарах мэдээллийг дурдах нь чухал.
-
Гүйцэтгэсэн ажил, үүрэг: Тухайн ажилдаа ямар үүрэг гүйцэтгэж байсан талаар товч, тодорхой бичнэ. Та өөрийн хийсэн ажлаа тоон үзүүлэлтүүдээр батлах нь хамгийн сайн арга юм. Жишээ нь: “Борлуулалт 25%-иар өсгөсөн”, “Төслийн багийн ажлыг удирдаж, хугацаанд нь дуусгасан” гэх мэт.
-
Амжилт, онцлог үр дүн: Ажлынхаа хүрээнд гаргасан амжилт, байгууллагад оруулсан хувь нэмрээ тодорхой зааж бичнэ.
Жишээ:
“Маркетингийн ахлах менежер, ABC Брэнд” (2019-2023)
“Харилцагчын үйлчилгээг сайжруулсаны үр дүнд, борлуулалт 30%-иар нэмэгдсэн”
“Цахим маркетингийн стратегийг боловсруулж, 1 жилийн дотор брэндийн танигдалт 40%-иар өсгөсөн.”
2.4. Боловсрол
Боловсролын хэсэгт, өөрийн эзэмшсэн боловсролын зэрэг, цолыг бичнэ. Суралцсан хугацаа, сургуулийн нэрийг оруулна. Боловсролын хэсэг нь таны мэргэжлийн ур чадварын хувьд чухал байр суурь эзэлдэг байх ёстой.
Жишээ:
“Бакалавр, Шинжлэх Ухаан, Технологийн Их Сургууль, 2015-2019”
“Мастер, Санхүүгийн Удирдлага, Монгол Улсын Их Сургууль, 2020-2022”
2.5. Ур чадвар
Ажлын байранд шаардлагатай өөрийн эзэмшсэн гол ур чадваруудыг энэ хэсэгт оруулна. Мэргэжлийн ур чадваруудаа жагсааж, тухайн чадвар таны гүйцэтгэсэн ажлын байранд хэрхэн ашиглагдсан тухай товчхон бичих нь илүү үр дүнтэй.
Жишээ:
Программчлал (Python, Java, SQL)
Баг удирдах (Agile, Scrum)
Харилцаа, олон нийтийн удирдлага
2.6. Сертификат, сургалт
Мэргэжлийн курс, сургалт, эсвэл таны карьерын хувьд чухал сертификатуудыг оруулж болно. Энэ нь таны мэргэжлийн ур чадварыг баталгаажуулж, таны мэргэжлийн салбарт эзэмшиж буй шинэ мэдлэг, ур чадврыг илэрхийлнэ.
Жишээ:
“Google Analytics Сертификат, 2022”
“Project Management Professional (PMP), 2021”
2.7. Ололт, амжилт
Таны карьерийн хугацаанд гаргасан онцлох амжилтууд, хэрэгжүүлсэн төсөл, ажил олгогчид болон багийн амжилттай холбоотой мэдээллийг оруулна.
3. CV-нд оруулах шаардлагагүй зүйлс
3.1. Хувийн мэдээлэл
Төрсөн огноо, хүйс, гэр бүлийн байдал, арьсны өнгө, банкны данс, шашин шүтлэг зэрэг хувийн мэдээллийг CV-д оруулах шаардлагагүй. Энэ нь хараат бус байдлаар таныг үнэлэхэд саад болох боломжтой.
3.2. Өөрийн зургийг оруулах
Зураг оруулах шаардлагагүй бөгөөд зарим улс орон болон мэргэжлийн салбаруудад бүр хориглосон байдаг.
3.3. Хамааралгүй мэдээлэл оруулах
Хэрэв таны илгээж буй ажлын байранд хамааралтай ямар нэгэн ажил мэргэжлийн ур чадвар эсвэл туршалага байвал тэдгээрийг аль болох оруулах хэрэгтэй, харин хамааралгүй мэдээллийг оруулахгүй байх хэрэгтэй.
3.4. Цалин, хөлс
Цалин, хөлс зэрэг мэдээллийг зөвхөн ярилцлагын үеэр ажил олгогч асуусан тохиолдолд эсвэл ажил олгогчтой тохиролцсон тохиолдолд хуваалцах нь зүйтэй.
ЭНД ДАРЖ CV-ээ ганц товшилтоор мэргэжлийн түвшинд болгоорой.
4. Хүчирхэг CV бичих зөвлөмжүүд
Хүчирхэг CV нь таны мэргэжлийн туршлага, ур чадвар, амжилтуудыг оновчтой, нөлөөтэй байдлаар илэрхийлэх боломжийг олгоно. Хамгийн гол нь мэдээллийг бүрэн дүүрэн, зөв оруулах нь чухал төдийгүй, хэрхэн оновчтой илэрхийлэх, мэдээллийг зөв зохион байгуулах ч бас өндөр ач холбогдолтой. Таны CV нь таныг ажил олгогчид хамгийн тохиромжтой байдлаар харуулах хэрэгтэй, үүний тулд дараах зөвлөмжүүдийг дагах нь чухал.
Унших: Хэрхэн мэргэжлийн CV-тэй болох вэ? Юуг оруулах бас юуг оруулахгүй байх хэрэгтэй вэ?
4.1 Товч, тодорхой бай
Хүчирхэг CV нь ихэнхдээ нэг хуудас байдаг. Учир нь олон ажлын байрны зарны ард, ажил олгогчид таны CV-ийг дэлгэрэнгүй уншихад маш бага хугацаа зарцуулах хандлагатай байдаг. Тиймээс, таны CV нь хэрэгцээтэй бүх мэдээллийг нэг хуудаснаас багтаах ёстой. Хэрэв хоёр хуудас шаардлагатай бол үнэхээр чухал, дэлгэрэнгүй, хэрэгцээтэй мэдээллийг агуулсан байх ёстой.
Зөвлөмж:
-
Хэтэрхий олон зүйлс нэмэхээс зайлсхий. Хэдхэн секундийн анхаарал татах хугацаанд хамгийн чухал зүйлсийг илэрхийлэх хэрэгтэй.
-
Цэгцтэй, товчхон байлгах нь хамгийн сайн үр дүнг өгнө.
4.2 Өөрийн туршлага, амжилтаа тоон үзүүлэлтээр баталгаажуул
Ажил олгогчид таны амжилт болон гүйцэтгэлийг тодорхой үнэлэхийг хүсдэг. Хэрэв та өөрийн ажилласан байгууллагадаа ямар үр дүнд гаргасан тухай тоон мэдээлэл оруулбал, таны CV илүү хүчтэй болно. Тоон үзүүлэлт нь таны амжилтыг илүү тодорхой, баталгаатай байдлаар харуулж, таныг илүү итгэлтэй, чадвартай гэж үзүүлэхэд тусална.
Зөвлөмж:
-
“Борлуулалтыг 15%-иар нэмэгдүүлсэн” гэж бичихийн оронд, “Нийт борлуулалт 15%-иар өссөн, 6 сарын хугацаанд 2 сая ам.долларыг нэмсэн” гэж нарийвчлан тусгаарай.
-
Хэрэв боломжтой бол бүтээгдэхүүн хөгжүүлэлт, гүйцэтгэсэн төслийн тоо, зардал хэмнэлт, эдийн засгийн өгөөж гэх мэт амжилтаа тоон үзүүлэлтээр илэрхийлэх хэрэгтэй.
4.3 Өөрийн ур чадварыг хамгийн чухал зүйлсээр харуул
Таны ур чадвар бол CV-ийн хамгийн чухал хэсгүүдийн нэг. Таны ур чадварыг зөв ангилж, чадвар бүрийг тодорхой жишээгээр харуулж байвал илүү сайн үр дүнд хүрнэ. Тухайлбал, таны техникийн ур чадвараа хэрхэн ашигладагаа илэрхийлж, гүйцэтгэсэн төслийн амжилтыг онцолж, удирдлагын ур чадвараа хэрхэн ашигласан тухай илэрхийлэх нь чухал.
Зөвлөмж:
-
Өөрийн боловсруулсан болон амжилттай гүйцэтгэсэн томоохон төслүүдийг танилцуул.
-
Хатуу болон зөөлөн ур чадваруудыг аль алиныг нь илэрхийлж, энэ чадваруудын тусламжтай гаргасан амжилтаа дурдах хэрэгтэй.
Жишээ ур чадвар:
-
Программчлал: “Python, Java, SQL, HTML/CSS”
-
Харилцагчын үйлчилгээ: “Хэрэглэгчийн сэтгэл ханамжийг 90%-иас дээш байлгасан”
-
Удирдлагын менежмент: “Баг удирдаж, нийт 20 гаруй төсөл амжилттай хэрэгжүүлсэн”
4.4 Тохирсон түлхүүр үгсийг ашиглах
Өнөө үед олон байгууллагуудын HR мэргэжилтнүүд CV-г онлайнаар шүүлтүүрдэж, түлхүүр үгсийн тусламжтайгаар таны ур чадварыг тодорхойлох нь ихээхэн түгээмэл болсон. Тиймээс, таны CV нь тухайн ажлын байрны шаардлагад нийцэж байгаа түлхүүр үгсийг агуулж байх нь чухал.
Зөвлөмж:
-
Ажлын байрны зар, шаардлагын дагуу түлхүүр үгсийг CV-д оруулна. Жишээ нь, хэрэв ажилтнаас “харилцагчын үйлчилгээ”, “баг удирдах” гэсэн ур чадваруудыг шаардаж байгаа бол тэдгээрийг оруулсан байх хэрэгтэй.
-
CV-гээ бичихдээ тухайн компанийн шаардлагатай ур чадвар, мэргэжлийн нэр томьёо, техник хэллэгийг ашиглах нь зөв.
Унших: Applicant Tracking System(ATS)-д нийцтэй CV загвар гэж юу вэ?
4.5 Төгсгөлийн хэсэгт амжилт, ололтоо оруулах
Таны ажиллаж байсан байгууллагад гаргасан ахиц дэвшил, таны ур чадварын өсөлт, шагнал урамшууллыг онцлох нь таны CV-г улам хүчирхэг болгодог. Мөн, ажлын байрны өөрчлөлтүүд, нэмэлт хариуцлага, шинэ байр сууринд шилжсэн амжилт нь таны мэдлэг, ур чадварыг баталдаг.
Зөвлөмж:
-
Хэрэв та ямар нэгэн багийг удирдаж байсан, шинэ төсөл эхлүүлсэн, зах зээлд амжилттай нэвтэрсэн бол эдгээрийг нарийвчлан бичиж өгнө.
-
Шагнал, урамшуулал, түгээмэл хүлээн зөвшөөрөгдсөн хэрэгслүүдийн тухай мэдээллийг оруулж, түүнд хэрхэн хүрсэн талаар тайлбарлана.
Жишээ:
-
“Шилдэг ажилтан” шагнал, 2022 оны 12 сард авсан.
-
“Оны шилдэг бүтээгдэхүүн шагнал”, 2021 онд багийнхаа хамт хамгийн том төсөл зах зээл дээр амжилттай хэрэгжүүлсэнд олгогдсон.
4.6 Энгийн, ойлгомжтой, цэгцтэй CV дизайн ашиглах
CV-ийн дизайн нь илүү мэргэжлийн, боловсронгуй байх шаардлагатай. Гэхдээ, дизайн нь зөвхөн харагдах байдлаас илүүтэйгээр мэдээллийг уншихад амар байлгахад анхаарах хэрэгтэй. Таны CV нь хэтэрхий их өнгө будаг ашигласан, олон төрлийн хэмжээтэй үсэгтэй байх хэрэггүй.
Зөвлөмж:
-
Цэвэрхэн, энгийн: Ажил олгогч таны CV-г уншихад хялбар байх ёстой. Үсгийн хэмжээг уншигдахуйц болгож, зай завсар болон өнгөний зохицлыг зөв ашиглана.
-
Зохион байгуулалттай бай: Мэдээллүүдээ дэд хэсгүүдэд хувааж, товч танилцуулга, туршлага, ур чадваруудыг хэсэгчлэн гаргах нь хялбар уншихад тусална.
-
Хэрэв зургийг оруулах бол, мэргэжлийн зураг байх ёстой: Зураг оруулах гэж байгаа бол мэргэжлийн дурангаар авсан зураг байх ёстой.
4.7 CV-гээ анхааралтай шалгах
Эцэст нь өөрийн CV-ийг бичихдээ анхаарах ёстой хамгийн чухал зүйл бол анхааралтай шалгаж, анхаарал хандуулах явдал юм. Тохиромжгүй үг хэллэг, алдаатай үгс, дүрмийн алдаа таны мэргэжлийн байдалд сөргөөр нөлөөлөх боломжтой.
ЭНД ДАРЖ CV-ээ ганц товшилтоор мэргэжлийн түвшинд болгоорой.
Зөвлөмж:
-
CV-ээ хэд хэдэн удаа уншиж, шалгах хэрэгтэй.
-
Хэрэв шаардлагатай бол найз нөхөд болон мэргэжилтнээс зөвлөгөө аваарай.
Хүчирхэг CV нь таны мэргэжлийн талаар дэлгэрэнгүй, оновчтой мэдээллийг өгч, таныг ажил олгогчид хамгийн тохиромжтой байдлаар харуулах зорилготой юм. Та CV-дээ хамгийн чухал мэдээллүүдийг багтааж, хүчирхэг CV-тэ болсноор ажил олгогчид таныг анхаарал авч та ажлын байрны сонгон шалгаруулалтын дараагийн шат руу амжилттай шилжих болно.
